Op een laadpaal, in je app en op je factuur staan twee eenheden die op elkaar lijken: kW en kWh. Ze betekenen niet hetzelfde. Als je het verschil kent, reken je zelf uit hoe lang een laadbeurt duurt en wat ze ongeveer kost.
kW is vermogen
Kilowatt (kW) zegt hoe snel er energie door de kabel gaat. Denk aan hoe ver een kraan openstaat. Een paal van 11 kW levert per uur meer dan een paal van 3,7 kW.
kWh is hoeveelheid
Kilowattuur (kWh) is de energie zelf, het water in de emmer. De batterij van je auto heeft een capaciteit in kWh, en aan de paal betaal je meestal per kWh.
De twee hangen samen via de tijd. Een paal van 11 kW die een uur lang op vol vermogen levert, geeft 11 kWh. Na een half uur is dat 5,5 kWh.
Laadtijd uitrekenen
De formule: laadtijd = energie ÷ vermogen.
Stel dat je 30 kWh wilt bijladen en dat je auto het vermogen van de paal aankan:
- Aan 3,7 kW: 30 ÷ 3,7 = ruim 8 uur.
- Aan 11 kW: 30 ÷ 11 = 2,7 uur.
- Aan 100 kW: 30 ÷ 100 = 0,3 uur, dus 18 minuten.
Let op bij de komma. 2,7 uur is geen 2 uur en 7 minuten. Vermenigvuldig het deel na de komma met 60: 0,73 × 60 = 44 minuten, dus ongeveer 2 uur en 45 minuten.
Hoeveel bereik is dat?
Het verbruik van een auto staat in kWh per 100 km. Verbruikt de jouwe 18 kWh per 100 km, dan rijd je met 1 kWh ongeveer 5,5 km. Je 30 kWh geven dus zo’n 165 km. Het echte cijfer hangt af van snelheid, temperatuur en rijstijl.
Daarmee kun je ook zien hoeveel bereik een paal per uur oplevert:
- 3,7 kW geeft ongeveer 20 km per uur.
- 11 kW geeft ongeveer 60 km per uur.
- 100 kW geeft ongeveer 550 km per uur, op papier.
Die laatste regel haal je zelden. Daarover zo meer.
Wat betaal je?
Reken je per kWh af, dan is het simpel: kWh × prijs per kWh. Bij een voorbeeldprijs van 0,40 euro per kWh (puur om mee te rekenen, geen echt tarief) kost 30 kWh dus 12 euro. De echte prijs verschilt per paal, uitbater en laadpas. Check het tarief in de app of op de paal voor je start.
Sommige palen rekenen per minuut of per uur in plaats van per kWh. Dan telt je laadsnelheid wel mee in de prijs: een auto die traag laadt, wordt aan zo’n tarief duurder. Bovendien wordt de energie gemeten aan de paal. Een klein deel gaat onderweg als warmte verloren, dus er komt iets minder in je batterij dan je betaalt.
Waarom haal je zelden het volle vermogen?
Het vermogen op de paal is een maximum. Wat je echt krijgt, hangt van meerdere dingen af:
- Je auto kan misschien minder aan dan de paal levert. Bij AC bepaalt de lader in je auto het plafond, bij DC bepaalt de batterij.
- Het vermogen zakt als de batterij voller raakt. Aan een snellader laadt het tweede deel van de batterij merkbaar trager dan het eerste.
- Een koude batterij laadt trager.
- Staan er meerdere auto’s aan dezelfde paal of hetzelfde laadstation, dan wordt het vermogen soms verdeeld.
Een voorbeeld met een aangenomen batterij van 60 kWh. Van 20% naar 80% is 36 kWh. Aan een constante 100 kW zou dat 36 minuten zijn. Daalt het vermogen onderweg en komt het gemiddeld op 60 kW uit, dan wordt het 36 ÷ 60 = 0,6 uur, ook 36 minuten. Komt het gemiddeld op 40 kW uit, dan ben je 54 minuten bezig. Reken dus met het gemiddelde, niet met het getal dat op de paal staat.
Zo pak je het aan
- Zoek in het handboek of de specificaties van je auto het maximale laadvermogen op AC en op DC.
- Kijk wat de paal levert, op de paal zelf of in de app van je laadpas. De kaart helpt je de palen in de buurt te vinden.
- Neem het laagste van de twee. Dat is je plafond.
- Deel de energie die je nodig hebt door dat vermogen.
- Tel een marge bij, zeker als je boven de 80% wilt laden of als het koud is.
Veelgemaakte fouten
De eerste: kW en kWh door elkaar halen. “Mijn batterij is 60 kW” klopt niet, want een batterij heeft een capaciteit in kWh. Zo vergelijk je specificaties en tarieven al snel verkeerd.
De tweede: een krachtigere paal zoeken terwijl je auto het niet aankan. Levert de paal meer dan je auto accepteert, dan laadt je auto er niet sneller van. Mogelijk betaal je wel een hoger tarief voor vermogen dat je niet gebruikt.
Wil je weten waarom het laden vertraagt, lees dan over de laadcurve. Het verschil tussen wisselstroom en gelijkstroom staat in AC of DC laden. Een schatting voor jouw auto en tarief krijg je met de laadcalculator.